Ticari ve Bireysel Alacak Davalarında Süreç, Faiz ve Tahsilat Rehberi
Alacak davaları, hem bireyler hem de şirketler açısından ekonomik güvenliğin sağlanmasında kritik bir rol oynar.
Bir borcun zamanında ödenmemesi, yalnızca alacaklı açısından finansal kayıp doğurmaz; aynı zamanda ticari ilişkilerin
bozulmasına, sözleşmesel güvenin zedelenmesine ve uzun süren hukuki uyuşmazlıklara yol açabilir.
Bu nedenle alacak davalarının hukuki çerçevesini, dava türlerini ve tahsilat yollarını doğru anlamak büyük önem taşır.
İstanbul Avrupa Yakası’nda, özellikle Şişli, Beşiktaş, Kağıthane, Fatih, Bağcılar ve Beyoğlu gibi ticari faaliyetlerin
yoğun olduğu bölgelerde, şirketler arası alacak uyuşmazlıkları uygulamada önemli bir yer tutmaktadır.
Fatura alacakları, sözleşmeye dayalı borçlar, cari hesap ilişkileri ve hizmet bedellerinin ödenmemesi en sık karşılaşılan
alacak uyuşmazlıkları arasında yer alır.
Alacak Davası Nedir?
Alacak davası, bir kişinin veya şirketin karşı taraftan olan parasal veya ayni hakkını mahkeme yoluyla talep etmesidir.
Bu dava türünde amaç, alacağın varlığının ve miktarının tespit edilmesi ve gerektiğinde icra yoluyla tahsil edilmesidir.
Alacağın dayanağı yazılı sözleşme, senet, çek, fatura, hizmet ilişkisi veya haksız fiil olabilir.
Her somut olayda alacağın kaynağı farklı olduğundan, dava stratejisi de buna göre belirlenir.
Alacak Türleri
Ticari Alacaklar
Şirketler arasında doğan fatura alacakları, mal teslimine ilişkin bedeller, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan borçlar
ticari alacak kapsamına girer. Ticari alacaklarda faiz oranı ve arabuluculuk süreci farklılık gösterebilir.
Bireysel Alacaklar
Kişiler arasında borç ilişkilerinden doğan alacaklar bireysel alacak niteliğindedir.
Kira bedeli, ödünç para, satış bedeli gibi alacaklar bu kapsamdadır.
İşçilik Alacakları
Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ve yıllık izin ücretleri de alacak davasına konu olabilir.
Alacak Davası Açmadan Önce İcra Takibi
Alacak senet veya çek gibi kambiyo belgesine dayanıyorsa doğrudan icra takibi başlatılabilir.
Ancak borçlu itiraz ederse süreç dava aşamasına geçer.
Bu nedenle dava mı yoksa icra takibi mi açılacağı somut olayın özelliklerine göre belirlenmelidir.
Arabuluculuk Süreci
Ticari alacaklar ve bazı işçilik alacaklarında dava açmadan önce arabuluculuk zorunludur.
Arabuluculuk sürecinde taraflar anlaşamazsa dava açılabilir.
Delillerin Önemi
Alacak davalarında ispat yükü genellikle davacıya aittir.
Bu nedenle sözleşmeler, faturalar, banka dekontları, cari hesap ekstreleri ve yazışmalar önemli delil niteliğindedir.
Faiz ve Temerrüt
Borçlu, borcunu zamanında ödemezse temerrüde düşer ve temerrüt faizi talep edilebilir.
Ticari alacaklarda ticari faiz uygulanabilir.
Zamanaşımı
Alacak davalarında zamanaşımı süresi alacağın türüne göre değişir.
Genel olarak 5 yıllık zamanaşımı uygulanır; ancak bazı alacak türlerinde farklı süreler söz konusudur.
Dava Süreci
Dava Dilekçesi
Dava dilekçesinde alacağın dayanağı, miktarı ve faiz talebi açıkça belirtilmelidir.
Ön İnceleme
Mahkeme tarafların iddia ve savunmalarını değerlendirir ve delilleri toplar.
Bilirkişi İncelemesi
Ticari alacak davalarında muhasebe kayıtlarının incelenmesi için bilirkişi raporu alınabilir.
Karar ve Tahsilat
Mahkeme alacağın varlığına karar verirse, icra yoluyla tahsilat yapılabilir.
Avrupa Yakası’nda Alacak Davaları
Şişli, Beşiktaş, Kağıthane, Fatih, Bağcılar ve Beyoğlu gibi bölgelerde ticari alacak davaları yoğun olarak görülmektedir.
Bu bölgelerde şirketler arası sözleşmeler ve ticari işlemler sık olduğu için alacak uyuşmazlıkları da artmaktadır.
Sık Sorulan Sorular
Alacak davası ne kadar sürer?
Dosyanın niteliğine ve mahkemenin iş yoğunluğuna göre değişir.
İcra takibi mi dava mı daha hızlıdır?
Elinizde güçlü bir belge varsa icra takibi daha hızlı sonuç verebilir.
Sonuç
Alacak davaları hem bireysel hem ticari ilişkilerde önemli bir hukuki süreçtir.
Doğru stratejinin belirlenmesi, zamanaşımı sürelerinin kaçırılmaması ve delillerin eksiksiz sunulması sürecin sağlıklı ilerlemesini sağlar.
Her somut olay kendi koşullarında değerlendirilmelidir.
