Miras Sözleşmesi Nedir? Vasiyetnameden Farkı
Miras Sözleşmesi Nedir? Vasiyetnameden Farkı
Miras Sözleşmesi Nedir?
Miras sözleşmesi, miras bırakanın bir ya da birden fazla kişiyle noter huzurunda karşılıklı irade beyanıyla yaptığı ve her iki taraf için bağlayıcı nitelik taşıyan ölüme bağlı tasarruf işlemidir. Miras sözleşmesiyle miras bırakan; belirli bir kişiyi mirasçı atayabilir, belirli bir malı vasiyet edebilir ya da mirasçısının miras hakkından feragat etmesini sağlayabilir.
Vasiyetname ile miras sözleşmesi arasındaki en temel fark bağlayıcılık meselesidir: Vasiyetname miras bırakan tarafından ölüm anına kadar her zaman tek taraflı olarak geri alınabilirken, miras sözleşmesi her iki tarafı da bağlar ve kural olarak tek taraflı olarak ortadan kaldırılamaz.
Miras Sözleşmesinin Türleri
Olumlu Miras Sözleşmesi
Miras bırakanın karşı tarafa ya da üçüncü bir kişiye bağlayıcı biçimde miras hakkı tanıdığı sözleşmedir. Bu kapsamda mirasçı atama sözleşmesi, belirli mal vasiyet sözleşmesi ve yedek mirasçı atama sözleşmesi sayılabilir.
Mirastan Feragat Sözleşmesi
Mirastan feragat sözleşmesi, miras bırakanın gelecekteki bir mirasçısıyla anlaşarak o kişinin mirasçılık hakkından vazgeçmesini sağladığı olumsuz miras sözleşmesidir. Feragat; karşılıksız ya da belirli bir bedel karşılığında yapılabilir.
Bedelli feragatte feragat edenin altsoyunun hakları kural olarak sona erer. Bedelsiz feragatte ise aksi kararlaştırılmadıkça altsoy hak talebinde bulunabilir.
Miras Sözleşmesinin Geçerlilik Şartları
Miras sözleşmesi yapabilmek için iki temel koşulun yerine getirilmesi zorunludur:
Ehliyet şartı: Miras sözleşmesi yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip, ergin ve kısıtlı olmamak gerekir. Vasiyetnamedeki 15 yaş sınırının aksine miras sözleşmesi için 18 yaşını doldurmuş olmak ya da evlilik yoluyla ergin hale gelmiş olmak şarttır.
Şekil şartı: Miras sözleşmesi mutlaka resmi vasiyetname şeklinde, yani noter huzurunda iki tanık eşliğinde düzenlenmesi zorunludur. Adi yazılı ya da el yazılı şekilde yapılan miras sözleşmeleri geçersizdir.
Miras Sözleşmesi ile Vasiyetname Arasındaki Temel Farklar
| Kriter | Vasiyetname | Miras Sözleşmesi |
|---|---|---|
| Hukuki nitelik | Tek taraflı | İki taraflı |
| Geri alınabilirlik | Her zaman serbestçe | Kural olarak sadece karşılıklı anlaşmayla |
| Asgari yaş | 15 | 18 |
| Şekil | El yazılı veya resmi | Yalnızca resmi (noter) |
| Bağlayıcılık | Yalnızca miras bırakanı | Her iki tarafı |
Miras Sözleşmesi Ne Zaman Sona Erer?
Miras sözleşmesi kural olarak tek taraflı feshedilemez. Ancak aşağıdaki hallerde sona erebilir:
- Tarafların yazılı anlaşmasıyla her zaman ortadan kaldırılabilir
- Mirasçı atanan ya da kendisine mal bırakılan kişi miras bırakandan önce ölürse sözleşme kendiliğinden sona erer
- Miras bırakana karşı mirasçılıktan çıkarma sebebi oluşturan ağır bir davranış sergilenirse miras bırakan sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebilir
- İvazlı sözleşmelerde karşı taraf edimini yerine getirmezse sözleşmeden dönülebilir
Miras Sözleşmesi Neden Tercih Edilir?
Miras sözleşmesi özellikle şu durumlarda tercih edilen bir araçtır:
- Yaşlı bireyin bakımı karşılığında mal bırakma (ölünceye kadar bakım)
- Çocuksuz eşlerin birbirini güvence altına alması
- Aile işletmesinin belirli bir mirasçıya devredilmesi
- Miras planlamasında taraflar arasında bağlayıcı taahhüt oluşturulması
Her durumda miras sözleşmesi hazırlanmadan önce bir miras avukatı ile çalışılması, hem şekil şartlarının eksiksiz yerine getirilmesi hem de içeriğin tarafların gerçek iradesini yansıtması açısından kritik önem taşır.
Hancızade Hukuk Bürosu — Miras Planlaması ve Miras Hukuku
<
Hancızade Hukuk Bürosu, 2017 yılından bu yana İstanbul Şişli’de faaliyet göstermektedir.
WhatsApp: 0 (532) 502 11 10 E-posta: info@hancizadehukuk.com Adres: Merkez Mah. Akar Cad. No:3, Kat:10, D:70 — Şişli/İstanbul
İstanbul’da miras paylaşımı, tenkis ve ortaklığın giderilmesi davalarına ilişkin çalışma alanlarımızın tamamı için İstanbul miras avukatı sayfamıza bakabilirsiniz.
Hukuki Çekince: Bu yazı Türk hukuku bakımından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve somut olayınıza ilişkin hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her uyuşmazlık kendi koşulları içinde değerlendirilir; hak kaybına uğramamak için durumunuza özgü değerlendirme yapılması gerekir. Yayın tarihinden sonra mevzuat ve yargı uygulaması değişmiş olabilir.
