İstanbul’da bilişim ve sosyal medya suçlarında büromuza iki ayrı türde dosya gelmektedir. Bir yanda sosyal medyada hedef alınan, hesabı ele geçirilen, şantaja uğrayan veya dolandırılan mağdurlar; diğer yanda hakkında soruşturma başlatılan, banka hesabına bloke konulan veya ifadeye çağrılan şüpheliler bulunmaktadır. Bu iki durumun yürütülmesi birbirinden tamamen farklıdır.
Ortak nokta ise şudur: bu dosyalarda delil dijitaldir ve kaybolabilir. Bir paylaşım silinebilir, bir hesap kapatılabilir, kayıtların saklama süresi dolabilir. Bu nedenle bilişim dosyalarında ilk günlerde atılan adımlar, sonraki aylarda atılacak adımlardan daha belirleyici olmaktadır.
Hangi durumlarda hukuki destek gerekir
- Genel çerçeve. Hangi fiilin suç sayıldığı ve sınırların nerede başladığı konusunu bilişim suçu nedir ve TCK 243-245. maddelerin analizi yazılarımızda ele aldık. Genel bakış için bilişim ve sosyal medya suçlarında hukuki koruma rehberimize bakabilirsiniz.
- Sosyal medyada hakaret ve özel hayat ihlali. Paylaşılan görüntü, yazışma veya kişisel bilgi söz konusuysa hem ceza şikâyeti hem içeriğin kaldırılması gündeme gelir: özel hayatın gizliliği ve verileri yayma suçu.
- Siber şantaj ve sextortion. Görüntü veya yazışma üzerinden para talep edilmesi acil müdahale gerektirir: siber şantaj ve sextortion.
- Siber zorbalık ve ısrarlı takip. Süreklilik gösteren mesaj, takip ve rahatsız etme fiilleri için siber zorbalık ve ısrarlı takip.
- Deepfake ve yapay zekâ ile üretilmiş içerik. Kişinin yüzünün veya sesinin izinsiz kullanılması: yapay zekâ ve deepfake suçları.
- İnternet dolandırıcılığı mağduruysanız. Paranın izinin sürülmesi ve iadesi ayrı bir süreçtir: hukuki iade süreçleri ve bilişim yoluyla dolandırıcılıkta mağdur hakları.
- Nitelikli dolandırıcılık isnadı. Bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması cezayı ağırlaştıran bir hâldir: TCK m.158 unsurları ve alt bentleri.
- Banka hesabınız başkası tarafından kullanıldıysa. Hesabına para giren kişi çoğu zaman şüpheli konumuna düşmektedir: banka hesabını başkasına kullandırma ve MASAK blokesi.
- Kripto varlık işlemlerinden doğan dosyalar. P2P alım satımı yapanlar hakkında açılan soruşturmalar için Binance P2P ceza davaları ve savunma esasları; varlığı çalınanlar için kripto para hırsızlıkları.
- Hesap veya sistemin ele geçirilmesi. Verilerin silinmesi, değiştirilmesi veya sistemin çalışmaz hâle getirilmesi: TCK 244 engelleme, bozma ve verilere müdahale.
- Bilişim yoluyla haksız çıkar sağlama. Uygulamada en sık karşılaşılan maddelerden biridir: TCK 244/4 haksız çıkar sağlama.
- Banka ve kredi kurumlarına yönelik fiiller. Bu kurumlara ilişkin sistemler bakımından ceza ağırlaşmaktadır: TCK 244/3.
- Şirketlerde veri ve ticari sır ihlali. Ayrılan çalışanın müşteri listesini veya teknik veriyi götürmesi tipik örnektir: ticari sırların ihlali ve siber casusluk.
- Ceza sorumluluğu ve adli sürecin işleyişi. Soruşturmadan kovuşturmaya hangi aşamada ne olduğu için bilişim suçlarında ceza sorumluluğu ve adli süreçler.
Süreç nasıl işliyor
Bilişim dosyalarında iki ayrı yol birlikte yürüyebilir: ceza soruşturması ve içeriğin kaldırılması. Bunlar farklı mercilere yapılır ve biri diğerini beklemez.
- Delilin tespiti. İçerik silinmeden önce kayda alınır. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabildiğinden, bağlantı adresi, tarih ve saat bilgisiyle birlikte ispatlanabilir biçimde tespit edilmesi önemlidir.
- İçeriğin kaldırılması veya erişimin engellenmesi. 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi uyarınca kişilik hakları ihlal edilen kişi sulh ceza hâkimliğine başvurabilir; hâkimlik talebi yirmi dört saat içinde duruşma yapmaksızın karara bağlar. Özel hayatın gizliliği söz konusu olduğunda 9/A maddesindeki daha hızlı yol gündeme gelir.
- Şikâyet veya suç duyurusu. Cumhuriyet başsavcılığına başvurulur. Failin kimliği bilinmiyorsa IP ve abonelik kayıtları üzerinden tespit soruşturma aşamasında yapılır.
- Savunma tarafında dosyanın incelenmesi. Hakkında soruşturma bulunanlar bakımından ilk iş, isnadın hangi maddeye dayandığının ve dosyadaki dijital delilin niteliğinin belirlenmesidir. İfade öncesi hazırlık, sonradan düzeltilmesi güç beyanların önüne geçer.
- Tazminat. Ceza süreci ayrı olmak üzere, kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminat talebi gündeme gelebilir.
Süre — en sık yaşanan hak kaybı
Hakaret ve özel hayatın gizliliğini ihlal gibi suçlar şikâyete bağlıdır. Türk Ceza Kanunu’nun 73. maddesine göre şikâyet hakkı, fiili ve failin kim olduğunu öğrendiğiniz günden başlayarak altı ay geçmesiyle düşer.
Buna ek olarak pratikte daha erken bir sınır vardır: dijital kayıtların saklama süreleri. İçerik silindiğinde veya kayıtlar yenilendiğinde, süre henüz dolmamış olsa bile ispat imkânı zayıflayabilir. Bu nedenle beklemek çoğu zaman aleyhe sonuç doğurmaktadır.
Görüşmeye gelirken getirmeniz faydalı olanlar
- İçeriğin bağlantı adresi (URL) ve ekran görüntüleri
- Varsa yazışmaların tamamı — sadece ilgili kısmı değil
- Dolandırıcılık dosyalarında banka dekontları ve hesap hareketleri
- Tarafınıza tebliğ edilmiş evrak varsa ifade davetiyesi veya bloke yazısı
- Olayın zaman sırası: ne zaman başladı, hangi adımları attınız
Belgelerin tamamı olmadan da görüşme yapılabilir; eksikler süreç içinde tamamlanır.
Ofisimiz ve randevu
Ofisimiz Şişli’de, Merkez Mahallesi Akar Caddesi üzerindeki iTower Plaza’da bulunmaktadır. Binada otopark ve vale hizmeti mevcuttur. Görüşmeler randevu ile yapılmaktadır. Büromuzun diğer çalışma alanları için Şişli avukat ve hukuk bürosu sayfamıza bakabilirsiniz.
Adres: Merkez Mahallesi, Akar Caddesi, No: 3, Kat: 10, Daire: 70, iTower Plaza, Şişli / İstanbul
Telefon: 0 (532) 502 11 10
E-posta: info@hancizadehukuk.com
Sık sorulan sorular
Failin kim olduğunu bilmiyorum, şikâyet edebilir miyim?
Evet. Failin kimliğinin bilinmesi şikâyet için şart değildir. Kimlik tespiti, soruşturma aşamasında IP ve abonelik kayıtları üzerinden yapılır.
İçerik kaldırılırsa ceza davası da düşer mi?
Hayır. İçeriğin kaldırılması ile ceza soruşturması ayrı yollardır. İçerik kaldırılmış olsa da şikâyet hakkı devam eder.
Hesabıma tanımadığım birinden para geldi, suçlu duruma düşer miyim?
Hesabına para giren kişi uygulamada sıklıkla şüpheli sıfatıyla soruşturmaya dâhil edilmektedir. Paranın hangi işlemden geldiği ve sizin bilginizin bulunup bulunmadığı belirleyicidir; bu nedenle ifade öncesi dosyanın incelenmesi önem taşır.
Ekran görüntüsü delil olarak yeterli mi?
Tek başına zayıf kalabilir, çünkü sonradan üretilebileceği ileri sürülebilir. Bağlantı adresi, tarih ve mümkünse tespit tutanağıyla desteklenmesi ispat gücünü artırır.
Olay üzerinden uzun zaman geçti, geç kaldım mı?
Şikâyete bağlı suçlarda altı aylık süre işler. Ancak her fiil şikâyete bağlı değildir ve sürenin başlangıcı olayın öğrenildiği tarihtir. Geç kalınıp kalınmadığı dosyaya özel bir değerlendirmedir.
İstanbul dışındayım, çalışabilir miyiz?
Dosya takibi büyük ölçüde yazılı yürür. İlk görüşme telefonla veya çevrim içi yapılabilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlı hazırlanmış olup somut bir hukuki uyuşmazlıkta mutlaka bir avukata danışılması önerilir.
Sosyal medyada hedef mi alındınız, yoksa hakkınızda soruşturma mı başladı?
İçeriği, yazışmaları ve tarafınıza tebliğ edilen evrakı değerlendirip hangi yolun uygun olduğunu konuşabiliriz. Dijital delil kaybolabildiği için beklemek aleyhinize olabilir. Büromuz İstanbul Şişli’dedir.
